ข้อมูลส่วนบุคคลอ่อนไหว (Sensitive Data)

Sensitive Data — PDPA Glossary

ข้อมูลส่วนบุคคลอ่อนไหว (Sensitive Data) คือ ข้อมูลส่วนบุคคลที่มีความละเอียดอ่อนและเสี่ยงต่อการถูกใช้ในการเลือกปฏิบัติ จึงได้รับการคุ้มครองเป็นพิเศษกว่าข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไป ตามมาตรา 26 ของ PDPA ข้อมูลอ่อนไหว ได้แก่ เชื้อชาติ เผ่าพันธุ์ ความคิดเห็นทางการเมือง ความเชื่อในลัทธิ ศาสนาหรือปรัชญา พฤติกรรมทางเพศ ประวัติอาชญากรรม ข้อมูลสุขภาพ ความพิการ ข้อมูลสหภาพแรงงาน ข้อมูลพันธุกรรม ข้อมูลชีวภาพ (เช่น ลายนิ้วมือ ข้อมูลใบหน้า) และข้อมูลอื่นใดที่กระทบต่อเจ้าของข้อมูลในทำนองเดียวกัน

ความแตกต่างสำคัญระหว่างข้อมูลทั่วไปกับข้อมูลอ่อนไหวคือ "ฐานทางกฎหมาย" ที่ใช้ ข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไปสามารถเก็บได้ด้วยฐานทางกฎหมายหลายฐาน เช่น ฐานสัญญา หรือฐานประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมาย แต่ข้อมูลอ่อนไหวโดยหลักการแล้วต้องได้รับความยินยอมโดยชัดแจ้ง (Explicit Consent) จากเจ้าของข้อมูลก่อนเท่านั้น เว้นแต่มีข้อยกเว้นเฉพาะตามที่กฎหมายกำหนด เช่น เพื่อป้องกันอันตรายต่อชีวิต เพื่อประโยชน์สาธารณะด้านการสาธารณสุข หรือเป็นการข้อมูลที่เปิดเผยต่อสาธารณะโดยความยินยอมของเจ้าของข้อมูล

ตัวอย่างที่พบบ่อยสำหรับธุรกิจไทย ได้แก่ คลินิกหรือร้านเสริมสวยที่เก็บข้อมูลสุขภาพของลูกค้า บริษัทที่เก็บข้อมูลลายนิ้วมือเพื่อลงเวลาทำงาน หรือเว็บไซต์ที่ขอข้อมูลศาสนาเพื่อจัดบริการเฉพาะ กรณีเหล่านี้ล้วนเกี่ยวข้องกับข้อมูลอ่อนไหวที่ต้องขอความยินยอมโดยชัดแจ้งและจัดให้มีมาตรการรักษาความปลอดภัยที่สูงขึ้น

SME ควรตรวจสอบว่าเว็บไซต์หรือแบบฟอร์มของตนมีการเก็บข้อมูลอ่อนไหวโดยไม่รู้ตัวหรือไม่ เช่น การขออัปโหลดรูปบัตรประชาชนซึ่งอาจมีข้อมูลศาสนาหรือหมู่เลือด หากจำเป็นต้องเก็บ ต้องขอความยินยอมโดยชัดแจ้ง แยกจากข้อความยินยอมอื่น และมีมาตรการเข้ารหัสข้อมูลที่เหมาะสม

มาตราที่เกี่ยวข้อง

Related PDPA sections

มาตรา 26 (ข้อมูลส่วนบุคคลอ่อนไหว)

คำถามที่พบบ่อย

Frequently asked questions

ข้อมูลอะไรถือเป็นข้อมูลส่วนบุคคลอ่อนไหว?

ได้แก่ เชื้อชาติ เผ่าพันธุ์ ความคิดเห็นทางการเมือง ความเชื่อทางศาสนาหรือปรัชญา พฤติกรรมทางเพศ ประวัติอาชญากรรม ข้อมูลสุขภาพ ความพิการ ข้อมูลสหภาพแรงงาน ข้อมูลพันธุกรรม และข้อมูลชีวภาพ ตามมาตรา 26

เก็บข้อมูลอ่อนไหวต้องขอความยินยอมแบบไหน?

โดยหลักการต้องขอความยินยอมโดยชัดแจ้ง (Explicit Consent) แยกจากข้อความยินยอมอื่น เว้นแต่มีข้อยกเว้นเฉพาะตามกฎหมาย เช่น เพื่อป้องกันอันตรายต่อชีวิต หรือเพื่อประโยชน์สาธารณะด้านการสาธารณสุข

รูปบัตรประชาชนเป็นข้อมูลอ่อนไหวหรือไม่?

บัตรประชาชนอาจมีข้อมูลอ่อนไหวปนอยู่ เช่น ศาสนาหรือหมู่เลือด การเก็บบัตรประชาชนจึงควรเก็บเฉพาะข้อมูลที่จำเป็น และหากมีข้อมูลอ่อนไหวต้องขอความยินยอมโดยชัดแจ้งพร้อมมาตรการรักษาความปลอดภัยที่เหมาะสม

เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง

Related content

ตรวจสอบเว็บไซต์ของคุณว่าสอดคล้องกับ PDPA หรือไม่

วาง URL ของคุณเพื่อให้ AI ตรวจสอบความสอดคล้องกับ PDPA ฟรี รับรายงานภายใน 60 วินาที

ตรวจสอบฟรีเลย →

ข้อมูลนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย